Bazı kanser ilaçları ağızda yaraya ve ağız ülserine yol açabilir. Bu yan etkiler, genellikle tedavi başladıktan 5-10 gün sonra ortaya çıkar ve 3-4 hafta içinde iyileşir.
Doktor, enfeksiyonu önlemek için ağız gargarası verebilir. Bu durumda güçlü ağrı kesicilerin verilmesi de ihtimal dahilindedir.
Kemoterapinin uzun vadeli yan etkiler nelerdir?Kemoterapi ilaçlan güçlüdür ve uzun vadeli yan etkilere yol açabilir. Bunların kimisi ciddi, kimisi ise pek önemli olmayan etkilerdir. İlaçlar menopoza, âdetten kesilmeye, ateş basmalarına ve duygusal iniş çıkışlarada neden olabilir. Hasta doğal menopoza ne kadar yakın yaştaysa bu etkinin ortaya çıkma riski o kadar yüksektir. 6 ay boyunca CMF alan 40 yaşın altındaki kadınlarda %35 oranında erken menopoza girme, dolayısıyla doğurganlığı kaybetme riski vardır. 40 yaşın üstündeki kadınlar için bu risk, yaklaşık %90′dır. Diğer ilaç kombinasyonlannın farklı risk oranlan vardır.Tedaviye başladığında 40′lı yaşların başında olan Jill, kemoterapiden kaynaklanan ani menopoz yüzünden sarsılmış:
Menopoz aniden geliveren bir şok oldu benim için, Artık başka çocuk doğurma şansım yoktu. 44 yaşımdaydım ve yeniden çocuk sahibi olmak gibi bir düşüncem yoktu, Ama bu şansı tamamen kaybetmenin verdiği şoku yaşıyordum, 8 yıl sonra, şimdi bile üzülüyorum buna. Belki üzüntüm göğüs kanserinden değil, yaşlanmaktan kaynaklanıyordur. Bazen tek başıma yürürken aşırı duygusallaşıyorum. Sonra ‘Kendine gel,’ diyorum, ‘bunun kimseye yararı yok,’”
Kemoterapi ilaçları, küçük de olsa, kronik kemik iliği supresyonu ile ikinci kanser riski taşır. Özellikle kan kanseri…
Adriamycin oldukça etkili bir göğüs kanseri ilacıdır ama kalp için zararlı olabilir. Bu ilaçla tedavi edilen 200 kişiden birinde kalp hastalığı ortaya çıkmaktadır.
Özet• Kemoterapi ilaçlan, asıl tümör içindeki veya vücutta başka bir bölgeye yayılmış kanser hücrelerini öldürür veya bu hücrelere zarar verir,
• Hızla bölünen kanser hücrelerini öldüren kemoterapi ilaçları, yine hızla bölünen saç, sindirim sistemi ve kemik iliği hücreleri gibi normal hücreleri de öldürür. Bu nedenle pek çok yan etkileri vardır.
• Verilecek ilacın dozunu ayarlamaK için, tedavi öncesinde ve tedavi süresince hastanın kan sayımı yapılır.
• Kemoterapi şu durumlarda verilir: Ameliyattan önce tümörü küçültmek için; erken aşamadaki göğüs kanseri ameliyatından sonra, özellikle kanser lenf düğümlerine sıçradığında; kanserin vücudun diğer kısımlarına yayıldığı ilerlemiş vakalarda ve kanser hücrelerinin hormonal olarak tepki vermediği durumlarda.
• Kemoterapinin en sık görülen kısa vadeli yan etkileri; saçın tamamıyla dökülmesi veya seyrelmesi, yüksek enfeksiyon kapma riski, mide bulantısı ve kusma, aşırı yorgunluk ve ağız ülseridir,
• Kemoterapinin en sık görülen uzun vadeli yan etkisi ise, erken menopozdur. Özellikle bazı ilaçlarda kronik kemik iliği supresyonu, ikinci bir kanser ve kalp rahatsızlıkları riski de vardır.
